Kapellen

overzicht

Provincie Antwerpen steunt de aankoop van het Fort van Kapellen en de onthaalpoort van het Fort te Stabroek

04-11-2011

In kader van het project ‘Fortengordels rond Antwerpen’ zal de provincie Antwerpen de aankoop van het fort van Kapellen en de bijhorende militaire spoorlijn tussen Brasschaat en Kapellen, alsook een perceel aan het Fort van Stabroek financieel ondersteunen.

Een belangrijke investering voor het behoud en de opwaardering van de binnenste en buitenste fortengordel rond Antwerpen', aldus gedeputeerde Koen Helsen (open vld).

Fort van Kapellen en militaire spoorlijn
Het fort van Kapellen is naast het fort van Duffel, één van de twee zogenaamde spoorwegforten. Het werd gebouwd met de bedoeling de belangrijke spoorlijn Antwerpen-Roosendaal en de verbindingsweg die naar het kwartier van Brasschaat leidt te beschermen.

De spoorlijn is een deel van de strategische militaire spoorweg, de zogenaamde ‘Chemin de fer strategique’, die in 1914 in sneltempo werd aangelegd. Deze spoorweg was een smalspoor en liep noordwaarts van Lier, via Schilde naar Schoten, met een draaibrug over het kanaal van Turnhout, tot in Kapellen. Vanaf Kapellen liep het spoor verder tot het fort van Stabroek. Voornaamste doel van deze spoorlijn was een snelle laterale verbinding op de Buitenlinie te verwezenlijken en de forten te voorzien van manschappen en munitie. Tijdens de bezetting hebben de Duitsers deze spoorlijn verder uitgebreid tot het militaire vliegveld in Brasschaat.

Momenteel wordt deze militaire spoorlijn beheerd door de vzw Kempens Landschap, maar is hij nog steeds in bezit van het ministerie van Defensie. ‘We zullen via Kempens Landschap deze spoorlijn aankopen zodat de infrastructuur kan gerestaureerd worden en verder kan uitgebouwd worden voor toeristisch en recreatief gebruik. We denken hier aan een tocht met de railbike, waarbij via een mp3-speler of smarphone audioverhalen kunnen beluisterd worden van mensen die iets meegemaakt hebben op of nabij de spoorlijn ten tijde van WOI. Daarnaast zal ook een loods in het kamp van Kapellen aangekocht worden die, net zoals het Kamp Noord in Brasschaat, zal ingericht worden als onthaal- en infopunt’, licht Koen Helsen toe.

Met de aankoop van het fort van Kapellen wil de provincie Antwerpen de natuurwaarde in en rondom het fort veiligstellen en versterken. Het fort zal ingericht worden als ‘natuurfort’.

Onthaalpoort Fort van Stabroek-Ravenhof
De provincie Antwerpen selecteerde het begin- en het eindpunt van de antitankgracht (Stabroek en Oelegem) als onthaalplaatsen en infopunten van het fortengordelproject. Een ‘onthaalpoort’ moet de toegang en het knooppunt worden van tal van voorzieningen van verschillende toeristisch-recreatieve netwerken. Koen Helsen: 'we kopen via de vzw Kempens Landschap een kleine oppervlakte aan om er een infomodule met zitbanken en fietsenstalling te voorzien'.

Het fort van Stabroek maakt net zoals het fort van Kapellen deel uit van de buitenste fortengordel rond Antwerpen en vervult door haar specifieke ligging, een schakelfunctie met o.a. het fort van Lillo. Het fort is eigendom van Stafort en doet dienst als recreatiedomein.

'De provincie Antwerpen koos hier voor een aankoopstrategie die er voor moet zorgen dat zowel het cultuurhistorische als het groene karakter van beide forten behouden blijft', besluit Koen Helsen.